Najpierw sprawdź, z której wersji WAIS pochodzi wynik
Wynik WAIS można poprawnie odczytać dopiero po sprawdzeniu wersji testu. WAIS-R(PL) daje trzy ilorazy IQ i trzy wyniki czynnikowe. WAIS-5 ma pięć głównych wskaźników, które wyraźniej rozdzielają rodzaje zdolności poznawczych.
| Wersja | Wynik ogólny | Główne wyniki obszarowe |
|---|---|---|
| WAIS-R(PL) | Iloraz Inteligencji w Skali Pełnej | Skala Słowna, Skala Bezsłowna oraz trzy czynniki: Rozumienie Werbalne, Organizacja Percepcyjna, Pamięć i Odporność na Dystraktory |
| WAIS-5 | FSIQ z siedmiu testów | Rozumienie Słowne, Zdolności Wzrokowo-Przestrzenne, Rozumowanie Płynne, Pamięć Robocza, Szybkość Przetwarzania |
WAIS-IV jest generacją pośrednią i używa czterech wskaźników VCI, PRI, WMI i PSI. Obecny WAIS-R(PL) zachowuje wcześniejszy układ trzech IQ i trzech czynników. Całą zmianę między wersjami pokazujemy w artykule WAIS-R(PL), WAIS-IV i WAIS-5.
FSIQ pokazuje ogólny poziom zdolności intelektualnych
FSIQ, czyli Iloraz Inteligencji w Skali Pełnej, łączy wyniki z wielu różnych zadań. Pokazuje ogólny poziom zdolności intelektualnych na tle osób w tym samym wieku i jest najszerszym podsumowaniem całego badania.
Nie jest średnią z wyników obszarowych. Powstaje z przeliczonych wyników wskazanych podtestów, a jego dokładna konstrukcja zależy od wersji WAIS. Zarówno FSIQ, jak i główne wyniki złożone przedstawia się na skali ze średnią 100 i odchyleniem standardowym 15. Szczegółowe znaczenie tego wyniku opisujemy w artykule Czym jest FSIQ?.
WAIS-R(PL) daje trzy IQ i trzy wyniki czynnikowe
| Wynik WAIS-R(PL) | Z czego powstaje | Co pokazuje |
|---|---|---|
| IQ w Skali Słownej | sześć testów słownych | język, wiedzę, rozumowanie słowne, pamięć i pracę z liczbami |
| IQ w Skali Bezsłownej | pięć testów bezsłownych | analizę materiału wzrokowego, sekwencji, konstrukcji i pracę na czas |
| Rozumienie Werbalne | Wiadomości, Słownik, Rozumienie, Podobieństwa | wiedzę, znaczenia, tworzenie pojęć i rozumowanie słowne |
| Organizacja Percepcyjna | Braki w Obrazkach, Porządkowanie Obrazków, Klocki, Układanki | analizowanie i porządkowanie materiału wzrokowego oraz konstruowanie całości z części |
| Pamięć i Odporność na Dystraktory | Arytmetyka, Powtarzanie Cyfr, Symbole Cyfr | utrzymywanie informacji i koncentracji przy zadaniach o różnych wymaganiach pamięciowych, liczbowych i czasowych |
Nazwy czynników opisują grupy zadań. Szczególnie Pamięć i Odporność na Dystraktory łączy pamięć słuchową, obliczenia i szybkie kodowanie wzrokowo-ruchowe, a więc obejmuje szerszy zestaw wymagań niż WMI z WAIS-IV.
WAIS-5 rozdziela profil na pięć głównych wskaźników
| Wskaźnik WAIS-5 | Co pokazuje |
|---|---|
| Rozumienie Słowne, VCI | korzystanie ze słów, nabytej wiedzy i pojęć |
| Zdolności Wzrokowo-Przestrzenne, VSI | analizowanie kształtów, położenia części i relacji przestrzennych |
| Rozumowanie Płynne, FRI | znajdowanie reguł i relacji w nowych zadaniach |
| Pamięć Robocza, WMI | krótkotrwałe utrzymywanie informacji i operowanie nimi |
| Szybkość Przetwarzania, PSI | szybkie i dokładne porównywanie oraz zapisywanie prostych informacji wzrokowych |
Najważniejszą zmianą wobec starszych wersji jest rozdzielenie zdolności wzrokowo-przestrzennych i rozumowania płynnego. WAIS-IV łączył je we wskaźniku PRI, natomiast WAIS-5 pokazuje je osobno jako VSI i FRI. Organizacja Percepcyjna w WAIS-R(PL), PRI w WAIS-IV oraz VSI i FRI w WAIS-5 tworzą kolejne sposoby grupowania tych zdolności. Związek tych obszarów z pięcioma zdolnościami CHC opisujemy osobno.
GAI i CPI uzupełniają profil w nowszych skalach i BrainTypeIQ
GAI podsumowuje przede wszystkim zadania związane z wiedzą i rozumowaniem, a CPI — pamięć roboczą i szybkość przetwarzania. W międzynarodowym WAIS-5 są to wskaźniki pomocnicze. Profil WAIS-R(PL) interpretuje się na podstawie trzech ilorazów IQ, trzech czynników i wyników podtestów.
BrainTypeIQ również pokazuje GAI i CPI, ale oblicza je we własnym modelu pięciu zdolności. Znaczenie obu wyników i ich różnicy rozwijamy w artykule Czym są GAI i CPI?.