FSIQ ਪੂਰੇ WAIS ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਨੂੰ ਜੋੜ ਕੇ ਬਣਨ ਵਾਲਾ ਕੁੱਲ IQ ਹੈ
FSIQ, Full Scale IQ ਦਾ ਸੰਖੇਪ ਹੈ, ਯਾਨੀ ਪੂਰੇ ਟੈਸਟ ਦਾ IQ। WAIS-IV ਵਿੱਚ ਇਹ ਭਾਸ਼ਾਈ ਸਮਝ, ਦ੍ਰਿਸ਼ ਜਾਣਕਾਰੀ ਤੋਂ ਤਰਕ, ਵਰਕਿੰਗ ਮੈਮਰੀ ਅਤੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰੋਸੈਸ ਕਰਨ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕੰਮਾਂ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਨੂੰ ਜੋੜ ਕੇ ਕੁੱਲ ਬੌਧਿਕ ਪੱਧਰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮਾਨਸਿਕ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ ’ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਆਮ ਬੌਧਿਕ ਯੋਗਤਾ, ਯਾਨੀ g ਫੈਕਟਰ, ਨੂੰ WAIS ਦੇ ਸਕੋਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ FSIQ ਸਭ ਤੋਂ ਵਿਆਪਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਸਿਧਾਂਤਕ ਅਰਥ g ਫੈਕਟਰ ਕੀ ਹੈ? ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਜਦੋਂ ਕੋਈ WAIS ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਬਾਰੇ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ “ਮੇਰਾ IQ ਇੰਨਾ ਸੀ”, ਤਾਂ ਉਹ ਅੰਕ ਅਕਸਰ FSIQ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। IQ ਅਤੇ FSIQ ਨਾਮ ਦੇ ਦੋ ਵੱਖਰੇ ਕੁੱਲ ਸਕੋਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। FSIQ ਵੀ ਔਸਤ 100 ਅਤੇ ਮਿਆਰੀ ਵਿਚਲਨ 15 ਵਾਲੇ ਪੈਮਾਨੇ ’ਤੇ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਕੋਰ ਹੱਦਾਂ ਦਾ ਅਰਥ IQ ਸਕੋਰਾਂ ਦਾ ਅਰਥ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇੱਕੋ FSIQ ਹੋਣ ’ਤੇ ਵੀ 4 ਸੂਚਕਾਂ ਦੇ ਸਕੋਰ ਵੱਖਰੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ
FSIQ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ 4 ਸੂਚਕ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾਈ ਸਮਝ ਉੱਚੀ ਪਰ ਪ੍ਰੋਸੈਸ ਕਰਨ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਘੱਟ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਦੋਵਾਂ ਲਈ ਕਿਹੜੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਯੋਗਤਾ ਵਰਤਣਾ ਸੌਖਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਵੱਖਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕੁੱਲ ਪੱਧਰ ਇੱਕੋ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਵੀ ਸ਼ਬਦਾਂ ਰਾਹੀਂ ਸੋਚਣ ਵਾਲੇ ਕੰਮ ਅਤੇ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲਾਉਣ ਵਾਲੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਹੜੇ ਵਿੱਚ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਵਧੀਆ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਵੱਖਰਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
FSIQ ਕੁੱਲ ਪੱਧਰ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਅਤੇ 4 ਸੂਚਕ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਪੱਧਰ ਕਿਹੜੀਆਂ ਯੋਗਤਾਵਾਂ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਹੈ। ਅਸਲ ਨਤੀਜਿਆਂ ਵਿੱਚ FSIQ ਅਤੇ ਸੂਚਕ ਸਕੋਰਾਂ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਜੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਹ WAIS ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਕਿਵੇਂ ਪੜ੍ਹੀਏ? ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
IQ ਦੇ ਅੰਕ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਕਿਵੇਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਇਹ IQ ਮਾਪਣ ਦਾ ਫ਼ਾਇਦਾ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
WAIS-IV ਦਾ FSIQ 10 ਮੁੱਢਲੇ ਉਪ-ਟੈਸਟਾਂ ਤੋਂ ਕੱਢਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ
WAIS-IV India ਵਿੱਚ 4 ਸੂਚਕਾਂ ਦੇ 10 ਮੁੱਢਲੇ ਉਪ-ਟੈਸਟ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਹਰੇਕ ਉਪ-ਟੈਸਟ ਦੇ ਕੱਚੇ ਸਕੋਰ ਨੂੰ ਉਸੇ ਉਮਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਿਆਰ ਮੁਤਾਬਕ ਮਿਆਰੀ ਸਕੋਰ ਵਿੱਚ ਬਦਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਇਨ੍ਹਾਂ 10 ਮਿਆਰੀ ਸਕੋਰਾਂ ਦਾ ਜੋੜ FSIQ ਵਿੱਚ ਬਦਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। FSIQ, VCI, PRI, WMI ਅਤੇ PSI ਦੇ 4 ਸੂਚਕਾਂ ਦੀ ਸਿੱਧੀ ਔਸਤ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਕਿਹੜੇ ਸੂਚਕ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜੇ ਕੰਮ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਇਹ WAIS ਦੇ ਸੂਚਕਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।