Werkgeheugen houdt vast terwijl je verwerkt
Werkgeheugen (Gwm) is het vermogen om informatie tijdelijk vast te houden en tegelijk met die informatie te denken. Je gebruikt het wanneer je gehoorde informatie, tussencijfers of de vorige context in je hoofd houdt terwijl je ordent, vergelijkt of beslist.
Het gaat bijvoorbeeld om:
- meerdere mondelinge instructies horen en de volgorde bepalen
- tussenresultaten vasthouden tijdens hoofdrekenen
- een gesprek volgen terwijl je je eigen antwoord vormt
- gelezen voorwaarden vasthouden terwijl je de volgende zin begrijpt
Het verschil met kortetermijngeheugen
Het verschil tussen kortetermijngeheugen en werkgeheugen is of je de vastgehouden informatie alleen bewaart, of er ook mee werkt.
| Term | Werking | Voorbeeld |
|---|---|---|
| Kortetermijngeheugen | Informatie korte tijd in dezelfde volgorde vasthouden | Gehoorde cijfers in dezelfde volgorde nazeggen |
| Werkgeheugen | Informatie vasthouden terwijl je die verwerkt | Gehoorde cijfers achterstevoren noemen |
Een telefoonnummer even onthouden is kortetermijngeheugen. Mondelinge instructies vasthouden en tegelijk prioriteren vraagt meer van het werkgeheugen.
Het verschil wordt uitgebreider uitgelegd in kortetermijngeheugen en werkgeheugen.
In het dagelijks leven zie je het wanneer vasthouden en verwerken samenkomen
Wanneer werkgeheugen hoog is, zijn situaties waarin je meerdere stukken informatie tegelijk moet vasthouden en beoordelen vaak stabieler.
- Meerdere voorwaarden tegelijk vasthouden en afwegen
- Mondelinge instructies of de lijn van een gesprek blijven volgen
- Tussenresultaten in het hoofd verwerken terwijl je doorgaat
Wanneer werkgeheugen lager is, kan informatie uit het eerste deel van een uitleg makkelijker wegvallen of kan de volgorde instabiel worden wanneer meerdere verzoeken tegelijk binnenkomen. Het begrip zelf kan aanwezig zijn, maar de stap "vasthouden terwijl je verwerkt" wordt belastend.
Ook bij sterke Gf of Gc kan belasting in het werkgeheugen zichtbaar worden: de redenering is duidelijk, maar onderweg vallen voorwaarden weg, of een reactie vormen terwijl je het gesprek blijft volgen kost veel energie.
De capaciteit vergroten is minder realistisch dan informatie naar buiten brengen
In plaats van de capaciteit van het werkgeheugen zelf sterk te vergroten, is het vaak realistischer om de hoeveelheid informatie in het hoofd te verminderen. Training kan gewenning aan specifieke taken geven, maar dat wordt niet altijd breed naar het dagelijks leven overgedragen.
De kern is informatie externaliseren, verwerking opdelen en de invoerroute aanpassen.
- Mondelinge instructies schriftelijk vastleggen
- Stappen korter maken
- Tussenresultaten in notities of checklists zetten
- Beoordelen en vastleggen niet tegelijk doen
- Meerdere taken één voor één behandelen
Omgaan met werkgeheugenbelasting betekent niet harder proberen te onthouden, maar informatie uit het hoofd halen en de hoeveelheid gelijktijdige verwerking verminderen.
Hoe lage werkgeheugenscores zichtbaar worden en hoe je ermee kunt omgaan staat in kenmerken van laag werkgeheugen.
Gwm in BrainTypeIQ
Met BrainTypeIQ kun je via een online IQ-test met 9 onderdelen het totaal IQ en verschillen in het cognitieve profiel bekijken. Gwm wordt bekeken via geheugen voor hoofdrekenen en geheugen in omgekeerde volgorde.
- Geheugen voor hoofdrekenen: kijkt naar cijfers vasthouden terwijl je rekent
- Geheugen in omgekeerde volgorde: kijkt naar een geziene volgorde vasthouden en omgekeerd reproduceren
Het is geen vervanging voor een diagnose. Het kan wel een ingang zijn om de balans tussen werkgeheugen, verwerkingssnelheid, verbaal begrip en redeneren te bekijken.