WAIS-IV හි FSIQ, දර්ශක 4, GAI හා CPI
WAIS-IV ප්‍රතිඵලවල, මුළු පරීක්ෂණය එකට ගත් FSIQ සහ ක්ෂේත්‍ර අනුව VCI, PRI, WMI හා PSI ඇත. GAI හා CPI යනු එම මූලික උපපරීක්ෂණ 10 වෙනස් කාණ්ඩ දෙකක් ලෙස සලකන අතිරේක සංයුක්ත ලකුණුය.
| ලකුණ | අර්ථය |
|---|---|
| FSIQ (සම්පූර්ණ පරීක්ෂණ IQ) | මුළු පරීක්ෂණය පුරා පෙනෙන සමස්ත බුද්ධි හැකියාව |
| VCI (භාෂා අවබෝධය) | වචන පිළිබඳ දැනුම, සංකල්ප ගොඩනැගීම හා භාෂාමය තර්කනය |
| PRI (දෘශ්‍ය තොරතුරු මත පදනම් වූ තර්කනය) | දෘශ්‍ය හා අවකාශීය සැකසුම සහ නව ගැටලු විසඳීමේ තර්කනය |
| WMI (ක්‍රියාකාරී මතකය) | ප්‍රධාන වශයෙන් ඇසෙන තොරතුරු තබාගැනීම හා හැසිරවීම |
| PSI (සැකසුම් වේගය) | දෘශ්‍ය තොරතුරු වේගයෙන් හා නිවැරදිව සැකසීම |
| GAI (සාමාන්‍ය බුද්ධි හැකියා දර්ශකය) | VCI හා PRI මූලිකව එකට ගත් සාමාන්‍ය හැකියාව |
| CPI (සංජානන කාර්ය නිපුණතා දර්ශකය) | WMI හා PSI මූලිකව එකට ගත් සංජානන කාර්ය නිපුණතාව |
මේ ලකුණු සියල්ල සාමාන්‍යය 100 හා සම්මත අපගමනය 15 වන පරිමාණයකින් දැක්වේ.
FSIQ පෙන්වන සමස්ත බුද්ධි හැකියාව
FSIQ ගණනය කරන්නේ VCI, PRI, WMI හා PSI පුරා පැතිරෙන මූලික උපපරීක්ෂණ 10කිනි. එය දර්ශක ලකුණු 4හි සරල සාමාන්‍යයක් නොව, පුළුල් කාර්ය පරාසයකින් පෙනෙන සමස්ත බුද්ධි හැකියා මට්ටමයි. එහි විස්තරාත්මක සංයුතිය FSIQ යනු කුමක්ද? ලිපියේ විස්තර කෙරේ.
භාෂා අවබෝධය (VCI) පෙන්වන වචන දැනුම, සංකල්ප ගොඩනැගීම හා භාෂාමය තර්කනය
VCI හි මූලික උපපරීක්ෂණ වන්නේ Similarities (පොදු ලක්ෂණ හඳුනාගැනීම), Vocabulary (වචන අර්ථ දැක්වීම) හා Information (සාමාන්‍ය දැනුම) ය. ලබාගත් වචන හා සාමාන්‍ය දැනුම මතකයෙන් ගෙන, පොදු සංකල්ප හා සම්බන්ධතා හඳුනාගෙන වචනවලින් පැහැදිලි කිරීමේ හැකියාව එයින් පෙනේ. අදාළ සංජානන හැකියාව භාෂා අවබෝධය හා දැනුම මත පදනම් වූ බුද්ධිය (Gc) ලිපියේ විස්තරාත්මකව දැක්වේ.
PRI පෙන්වන දෘශ්‍ය හා අවකාශීය සැකසුම සහ නව ගැටලු විසඳීමේ තර්කනය
PRI හි මූලික උපපරීක්ෂණ වන්නේ Block Design (ඝනකවලින් රටා සෑදීම), Matrix Reasoning (රූප වගු තර්කනය) හා Visual Puzzles (රූප කොටස් එකලස් කිරීම) ය. හැඩ හා පිහිටීම් විශ්ලේෂණය කර එකලස් කරන දෘශ්‍ය හා අවකාශීය සැකසුමත්, මුල් වරට දකින රූප අතර සම්බන්ධතා හා රටා හඳුනාගන්නා තර්කනයත් එයින් පෙනේ. මේ දෙක දෘශ්‍ය හා අවකාශීය සැකසුම (Gv) සහ නව ගැටලු විසඳීමේ තර්කනය (Gf) ලිපිවල විස්තරාත්මකව දැක්වේ.
ක්‍රියාකාරී මතකය (WMI) පෙන්වන ඇසෙන තොරතුරු තබාගැනීම හා හැසිරවීම
WMI හි මූලික උපපරීක්ෂණ වන්නේ Digit Span (ඉලක්කම් අනුපිළිවෙළ මතකය) හා Arithmetic (මානසික ගණනය) ය. ප්‍රධාන වශයෙන් ඇසෙන තොරතුරු කෙටි කාලයක් තබාගෙන, අනුපිළිවෙළ වෙනස් කිරීම හෝ අතරමැදි ප්‍රතිඵල තබාගැනීමේ හැකියාව එයින් පෙනේ. Arithmetic සඳහා ප්‍රමාණ පිළිබඳ දැනුම හා ගණනයද භාවිත කරයි. ක්‍රියාකාරී මතකයේ සමස්ත ක්‍රියාකාරීත්වය ක්‍රියාකාරී මතකය (Gwm) ලිපියේ දැක්වේ.
සැකසුම් වේගය (PSI) පෙන්වන දෘශ්‍ය සෙවීම, ගැළපීම හා ලිවීමේ වේගය
PSI හි මූලික උපපරීක්ෂණ වන්නේ Symbol Search (සංකේත සෙවීම) හා Coding (සංකේත ලිවීම) ය. සරල දෘශ්‍ය තොරතුරු සොයා ගළපා, කාල සීමාවක් තුළ වේගයෙන් හා නිවැරදිව ප්‍රතිචාර දැක්වීමේ හැකියාව එයින් පෙනේ. Coding සඳහා ලිවීමේ වේගයද බලපායි. මෙය සංකීර්ණ ගැටලු ගැන සිතන වේගයද ඇතුළත් ලකුණක් නොවේ. පුළුල් අර්ථයෙන් සැකසුම් වේගය සැකසුම් වේගය (Gs) ලිපියේ විස්තර කෙරේ.
GAI හා CPI හි අර්ථය
GAI යනු VCI හා PRI හි මූලික උපපරීක්ෂණ 6 එකට ගත් ලකුණ වන අතර, CPI යනු WMI හා PSI හි මූලික උපපරීක්ෂණ 4 එකට ගත් ලකුණයි. මේවා FSIQ වෙතින් යමක් අඩු කර ගන්නා අගයන් නොවේ. එක් එක් කාණ්ඩයට අයත් මූලික උපපරීක්ෂණවලින් වෙන වෙනම ගණනය කරයි. FSIQ සමඟ භාවිත කරන ආකාරය හා ලකුණු වෙනස්කම් GAI හා CPI අතර වෙනස ලිපියේ විස්තරාත්මකව දැක්වේ.
WAIS-5 හි PRI, VSI හා FRI ලෙස බෙදී ඇත
එක්සත් ජනපද WAIS-5 හි, WAIS-IV හි PRI දර්ශකය, VSI (දෘශ්‍ය හා අවකාශීය හැකියාව) සහ FRI (නව ගැටලු විසඳීමේ තර්කනය) ලෙස බෙදී ඇත. ඒ නිසා ප්‍රධාන දර්ශක VCI, VSI, FRI, WMI හා PSI යන 5 වේ. WAIS-IV හි එකට ගත් දෘශ්‍ය හා අවකාශීය සැකසුම සහ නව ගැටලු විසඳීමේ තර්කනය, වෙන වෙනම දර්ශක ලෙස දැනගත හැකිය. විස්තරාත්මක වෙනස්කම් WAIS-IV හා එක්සත් ජනපද WAIS-5 අතර වෙනස ලිපියේත්, දර්ශක 5 CHC හැකියාවන්ට සම්බන්ධ වන ආකාරය CHC න්‍යාය හා WAIS අතර සම්බන්ධය ලිපියේත් දැක්වේ.