સાર મિનિમલિસ્ટ જરૂરી અને બિનજરૂરી બાબતને તરત અલગ કરે છે. બેઠકના મુદ્દા, ઈમેલની સામગ્રી કે કામોની ઢગલી—પહેલાં ‘હમણાં કરવું’, ‘છોડી દેવું’ અને ‘પછી કરવું’ એમ ત્રણ ભાગમાં વહેંચીને આગળ વધે છે. હાથમાં રહેલો સમય અને ઊર્જા વેડફવી નહીં એ તેનું મૂળ વલણ છે.
મનની પ્રક્રિયા ઝડપી છે અને અનેક બાબતોને સાથે ચલાવી શકે છે. ઈમેલનો જવાબ આપતાં બીજું કામ તૈયાર કરવું, અચાનક આવેલા તાત્કાલિક કામ પછી મૂળ કાર્ય પર પાછા ફરવું, અનેક સૂચનાઓ મનમાં રાખીને હાથ ચલાવવો—સમાનાંતર કામ કરતાં લય જાળવવી તેનો સહજ મોડ છે. શબ્દ કે દૃશ્ય બંને પ્રકારના કામને કોઈ ખાસ ઝુકાવ વિના વ્યવહારિક રીતે સંભાળી શકે છે.
મુશ્કેલી ઊંડાઈ અને ચોકસાઈ જરૂરી હોય ત્યારે આવે છે. ધીમે વિચારવું, નવી સમસ્યામાં લાંબો સમય ટકવું કે અમૂર્ત ચર્ચાને ઊંડે લઈ જવું ઝડપથી થકવે છે. ‘ઝડપથી કરી શકવું’ અને ‘પૂરતું વિચારવું’ અલગ પાડવું મુશ્કેલ હોવાથી અડધી સમજ પર નિષ્કર્ષ આવી શકે છે. છોડવાનો નિર્ણય ઝડપી હોવાથી પછી ખબર પડે કે આ છોડવું ન જોઈએ હતું.
ઉપાય છે ‘જે છોડવું નહીં’ તેની એક સરહદ નક્કી કરવી. અસ્વસ્થતા, અપવાદ અને લાંબા ગાળાનું જોખમ—આ ત્રણ બાબત હંમેશાં જોવાની પહેલેથી ટેવ બનાવો. કાપવાની શક્તિ આ પ્રકારનું હથિયાર છે; ફક્ત ન કાપવાના ક્ષેત્રને બચાવો અને બાકી બધું સંપૂર્ણ કાર્યક્ષમ બનાવો.
મજબૂતાઈઓ
માહિતી કે કામ આવતાં જ ‘હમણાં કરવું’, ‘છોડી દેવું’ અને ‘પછી કરવું’ નક્કી કરી શકો છો, તેથી મૂંઝવણમાં સમય વેડફ્યા વિના શરૂઆત થાય છે.
મનમાં અનેક સૂચનાઓ અને કામ સાચવીને દરેકને સાથે આગળ વધારી શકો છો, તેથી વ્યસ્ત વાતાવરણમાં પણ અટક્યા વિના ચાલો છો.
વધુ સમય હોય તેની તુલનામાં સમયમર્યાદા અથવા સંસાધનની મર્યાદા હોય ત્યારે તમારી ગતિ વધે છે અને દબાણ હેઠળ શક્તિ દેખાય છે.
મુશ્કેલીઓ
ધીમે વિચારવું, અજાણી સમસ્યામાં લાંબો સમય રહેવું અને અમૂર્ત ચર્ચાને ઊંડે લઈ જવું ઝડપથી થકવે છે, તેથી ઊંડાઈ જરૂરી હોય ત્યાં બીજા પ્રકારો આગળ રહી શકે છે.
ઝડપી પ્રક્રિયાને કારણે બાબત પૂરતી પાકી ન હોય ત્યારે પણ નિષ્કર્ષ આવી શકે છે અને પછી કામ ફરી કરવું પડે છે.
કાર્યક્ષમતાને પ્રાથમિકતા આપતાં અસ્વસ્થતા અથવા લાંબા ગાળાના જોખમ જેવા તાત્કાલિક રીતે બિનજરૂરી લાગતાં તત્વો પણ છોડી શકાય છે.